UPTET 2026 : Sanskrit (PYQ -2013) MCQ Mock Test-1

संस्कृत MCQ टेस्ट

संस्कृत (UPTET 2013 PYQ)

संख्या 61 से 65 के लिए श्लोक:

नीरक्षीरविवेके हंसालस्यं त्वमेव तनुषे चेत् ।
विश्वस्मिन्नधुन्यान्यः कुलव्रतं पालयिष्यति कः ॥


61. ‘क्षीर’ शब्द का अर्थ है:

62. इस श्लोक में हंस को किस व्रत के पालन की शिक्षा दी गई है?

63. प्रस्तुत श्लोक में कवि ने किसे सम्बोधित किया है?

64. हंस के किस गुण का वर्णन किया गया है?

65. हंस को क्या न करने का निर्देश दिया गया है?

संख्या 66 से 70 के लिए श्लोक:

व्यतिषजति पदार्थानान्तरः कोऽपि हेतु– नँ खलु बहिरुपाधीन्प्रीतयः संश्रयन्ते ।
विकसति हि पतंगस्योदये पुण्डरीकं द्रवति च हिमरश्मावुद्गते चन्द्रकान्तः ॥


66. पदार्थों को परस्पर कौन जोड़ता है?

67. बाह्य साधनों पर कौन निर्भर नहीं होता है?

68. कमल कब खिलता है?

69. इस श्लोक में किस मणि का उल्लेख है?

70. चन्द्रकान्त मणि कब पिघलती है?

संख्या 71 से 75 के लिए श्लोक:

भवन्ति नम्रास्तरवः फलोद्गमै– नवँम्बुभिर्भूरिविलम्बिनो घनाः ।
अनुद्धताः सत्पुरुषाः समृद्धिभिः स्वभाव एवैष परोपकारिणाम् ॥


71. कवि ने वृक्ष, मेघ तथा सत्पुरुष को कहा है:

72. ‘भवन्ति’ में कौन सा लकार है?

73. वृक्ष कब झुक जाते हैं?

74. नये जल से युक्त होने पर कौन अधिक लटक जाता है?

75. समृद्धि के समय कौन अभिमान रहित होता है?

प्रश्न संख्या 76 से 80 के लिए गद्यांश:

“पाण्डवानां कौरवाणां च युद्धं कुरुक्षेत्रे संवृत्तम्।
अष्टादशभिर्दिनैश्च प्रतिफलितं तस्मिन् युद्धे दुर्योधनः रणे पराजितः निहतश्च निजबलवेलेन साकम्।
पाण्डवाश्च श्रीकृष्णस्य साहाय्येन विजयशालिनः संवृताः।
कालान्तरेण द्रौपदीसहिताः पाण्डवाः अभिमन्युतनयं परीक्षितं हस्तिनापुरराज्ये समभिषिच्य हिमालयं जग्मुः।”


76. युद्ध में पाण्डवों की सहायता किसने की?

77. कालान्तर में द्रौपदी सहित पाण्डव कहाँ गए?

78. पाण्डवों तथा कौरवों के मध्य युद्ध हुआ:

79. महाभारत का युद्ध कितने दिनों तक चला?

80. युद्ध में कौन पराजित हुआ?

प्रश्न संख्या 81 से 85 के लिए गद्यांश:

“प्रयागः गङ्गायमुनयोः सङ्गमे स्थितः अस्ति।
अत्र ब्रह्मणः प्रकृष्टयागकरणाद् अस्य ‘प्रयागः’ नाम अभवत्।
‘प्रयाग’ नगरं पुराणेषु पवित्रतमं, पुण्यदं मोक्षदञ्च कीर्तितम्।
इदं नगरं भारतवर्षस्य प्रमुखनगरेषु वर्त्तते।
प्रयागस्य अपरं नाम ‘इलाहाबाद’ इत्यपि वर्त्तते।
इदं कथ्यते यद् प्रयागस्य ‘इलाहाबाद’ नाम अकबरनामा सम्राट् स्व- ‘इलाही’ धर्मानुसारेण कृतवान्।”


81. गंगा यमुना का संगम है—

82. ‘प्रयाग’ शब्द का अर्थ है—

83. प्रयाग का दूसरा नाम है—

84. सम्राट अकबर ने किस धर्म का प्रवर्तन किया?

85. प्रस्तुत गद्यांश का समुचित शीर्षक है—

प्रश्न संख्या 86 से 90 के लिए गद्यांश:

“जनतन्त्राभिधाना शासनप्रणाली अस्माकं देशे प्रवर्त्तमानाऽस्ति।
राजनयशास्त्रज्ञैः विद्वद्भिः राजतन्त्रं कुलीनतन्त्रं प्रजातन्त्रमिति शासनप्रणाल्यास्त्रयः भेदाः प्रतिपादिताः।
राजतन्त्रं राज्ञः शासनम्, कुलीनतन्त्रं-कुलीनानां विशिष्टजनानां शासनम्, जनतन्त्रं जनानां शासनमिति तैराधुनिकैः व्याख्यातम्।
जनतन्त्रे राज्ञः स्थानं जनाः गृह्णन्ति।
कर्त्तव्यबोध एव जनतन्त्रस्य मूलाधारः।”


86. जनतन्त्र में राजा का स्थान कौन ग्रहण करता है?

87. जनतन्त्र का मूलाधार क्या है?

88. हमारे देश में कौन सी शासन प्रणाली प्रचलित है?

89. राजनीतिज्ञों ने शासन प्रणाली के मुख्यतः कितने भेद बताए हैं?

90. राजतन्त्र में किसका शासन होता है?

One thought on “UPTET 2026 : Sanskrit (PYQ -2013) MCQ Mock Test-1”

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *